Home
Kennismaking
Katten
Cruises
ss Rotterdam
De Grande Dame komt
Reis naar Nostalgia
Muiterij
Proefballonnen
Erfgoed
In Gibraltar
Met de kont naar zee
Verolme wil meedoen
Ook interessant
Gastenboek




Met de fraaie kont naar zee (2003) 

JE MAG EEN  schip best in de Maashaven afmeren met de neus naar binnen gericht en het welgevormde achterschip richting zee. Het mag, maar het hoort niet. Zeker niet als dat schip de Rotterdam is. Die lag in haar glorietijd als vlaggenschip van de Holland-Amerika Lijn aan de Wilhelminakade altijd met de neus naar zee gericht. Klaar om onverwijld de trossen los te gooien en het zeegat uit te gaan, mocht de nood aan de man komen. 

 

Toegegeven, de kop van Katendrecht is niet de Wilhelminakade en de stoomturbines aan boord van de Grande Dame hebben louter nog een museale functie. Mogelijk zullen zelfs de twee schroeven vanaf volgend jaar niet meer onder het schip zitten, maar ernaast op de wal liggen. Het is wel mooier om vanaf het achterdek, bij het zwembad, naar de ondergaande zon boven de Nieuwe Maas te kijken dan in de keuken bij de Katendrechters. 


Dus wil de exploitant van het drijvende hotel (annex theater, annex congrescentrum, annex restaurants, annex casino, annex museum) de neus van het 228 meter lange schip oostwaarts laten wijzen, naar de betonnen kolos Now & Wow. Nogmaals, het mág, maar het zal wennen zijn.

VEEL SCHEEPVAARTLIEFHEBBERS en de schare trouwe fans van het schip zal het een zorg zijn in welke richting het schip zal liggen, als het maar in Rotterdam ligt en niet strandt in India of Bangladesh om te worden gesloopt. Die dreiging heeft sinds de eeuwwisseling boven de teakhouten dekken gehangen, nadat de laatste eigenaar Premier Cruises failliet was gegaan.


Uiteindelijk gooide de Rotterdamsche Droogdok Maatschappij (RDM) het schip de reddingsboei toe. De werf die de Rotterdam halverwege de jaren 50 bouwde, kaapte haar begin vorig jaar voor de neus van slopers weg. Daarbij bood de gemeente Rotterdam de helpende hand door het aankoopbedrag voor te schieten. De RDM heeft inmiddels nagenoeg het vaantje gestreken, maar de daaraan ontsproten SS Rotterdam BV vaart haar eigen koers. 


”Gelukkig stak Joep van den Nieuwenhuyzen zijn nek op tijd uit, anders was het schip er nu niet meer geweest”, zegt Peter Hesp, die door diezelfde Van den Nieuwenhuyzen werd aangetrokken als projectdirecteur voor de SS Rotterdam BV. ”De bank die de schepen in onderpand had, zou heus niet nog een jaar hebben gewacht en dan was ze echt naar India gegaan. Van de hele vloot van Premier Cruises was nog maar één schip over, de Rotterdam.”

DE ROTTERDAM -of Rembrandt, zoals het schip toen heette -lag aan de ketting op de Bahama's. Wie de afgelopen jaren daar aan boord ging, was altoos vol lof over de staat waarin ze verkeerde. De Grande Dame straalde ondanks haar hoge leeftijd nog steeds grandeur uit. Al was er volgens Hesp wel een duidelijk verschil tussen de eerste en de tweede keer, een half jaar later, dat hij een kijkje nam. ”De tweede keer schrok ik erg, want  ze was duidelijk achteruit gegaan. We hebben toen meer mensen aan boord gezet om de verdere teloorgang te stoppen. Roest werd verwijderd, er werd gemenied, schimmel werd bestreden en plotseling leek ze weer fris.” 


Maar drie jaar stilliggen gaat je niet in de koude kleren zitten. De lucht aan boord was met een mes te snijden, alle toiletten en leidingen stonden droog en de verflaag vertoonde heel wat pokdalige plekken. En dan was daar altijd nog de kwade reuk van asbest die over het schip hing. Dit isolatiemateriaal was in de jaren ' 50 heel normaal en dus ook ruimhartig gebruikt, maar is sinds die tijd in een totaal ander, en veel gevaarlijker, daglicht komen te staan. Daar moest dus een oplossing voor worden gevonden.

DE KOMENDE MAANDEN gaan op de scheepswerf Cammell Laird in Gibraltar, in de slagschaduw van de beroemde apenrots, asbestverwijderaars en -conserveerders van het Engelse bedrijf Cuddy aan de slag en worden elektra, sanitair, leidingen en luchtbehandeling onder handen genomen. De Rotterdam wordt gereanimeerd onder toezicht van gepensioneerden van de HAL, die haar jaren hebben bevaren: oud-machinisten, elektriciëns en koperslagers (aan de wal ook wel loodgieters genoemd) die precies weten waar alle leidingen lopen, waar alle schakelaars zijn verborgen en hoe de machinerieën nieuw leven kan worden ingeblazen.  


Tot slot volgt dan nog een dokbeurt om de buitenkant weer spic en span te maken en dan kan de Rotterdam als nieuw naar Rotterdam varen. Aan een sleeptros weliswaar, want de certificering is verlopen dus zelfstandig varen is er niet meer bij.


Tegen die tijd zal de maritieme wereld weten dat de Rotterdam is gered. Nu moest de kapitein van de sleepboot die het schip in vier weken over de Atlantische Oceaan sleurde, regelmatig opvarenden van passerende schepen geruststellen. Die herkenden de Rotterdam aan haar specifieke silhouet en dachten dat ze naar India werd ontvoerd. Groot was de opluchting als dan bleek dat eerst Gibraltar en vervolgens Rotterdam de bestemming zou zijn. Dan klonken vrolijke scheepshoorns over de baren, als saluut.

DE VOORMALIGE DIRECTEUR van het Rotterdamse Parkhotel en het Amsterdamse Krasnapolsky, Jan Roersma, wordt verantwoordelijk voor het drijvende hotel. ”Ik heb ruim 20 jaar geleden op het schip gevaren als hotelmanager. Voor mij is ze dus geen onbekende. Ik was aan boord tijdens de Silver Jubilee World Cruise in 1983. Toen is zelfs een Rolls Royce Silver Shadow verloot”, herinnert Roersma zich. Hij heeft al een nieuw uniform besteld voor deze nieuwe uitdaging. 


Aan boord komen zo'n 250 hotelkamers, waarvoor louter buitenhutten worden gebruikt. De binnenhutten zullen deels wijken voor toiletgroepen en garderobes, want die kent het schip nog niet. Elke passagier had immers zijn eigen hut. Nu moet onderdak kunnen worden geboden aan dagjesmensen, aan congresgangers, aan restaurantbezoekers en bruiloftsgasten. Roersma: ”Je kunt zelfs denken aan een soort 'mini-cruise', al zal het schip niet meer varen: overnachten op de Rotterdam en overdag een bezoek brengen aan de stad, musea, theater of de diergaarde.”

VOOR DE INTERNE aanpassingen is het architectenbureau VFD uit Utrecht benaderd. Deze architecten zijn al jaren betrokken bij de nieuwbouw van HALschepen. ”Ons belangrijkste advies is: niets aan de boot veranderen, want het is het paradepaardje van de Nederlandse scheepvaart. Als het schip een hotelfunctie krijgt, moeten er wel aanpassingen in de hutten en de badkamers komen, maar die moet je helemaal in de originele stijl doen. Het enige dat echt moet worden aangepakt is het Lido-restaurant, want dat ziet er door diverse aanpassingen niet meer uit”, zegt interieurarchitect Arnold Bos van VFD.  


Hij ziet niets in de plannen van Holland Casino om in de Ritz Carltonlounge een casino te beginnen. ”Dan zie je niets meer van die mooie zaal.” Gokkers zullen elders aan boord aan hun trekken moeten komen. Trouwlustigen zouden hun jawoord in de Smoking Room kunnen geven, al moet de gemeente Rotterdam daar nog wel aan meewerken. Grote kans dat dat gebeurt, want, zegt Peter Hesp: ”De gemeente omarmt het project nu van harte. Iedereen is enthousiast. We hebben de mooiste ligplaats tot onze beschikking gekregen, zichtbaar vanaf de Parkkade, de Euromast en de Erasmusbrug.”

EN VANUIT ROTTERDAMS 3-sterrenrestaurant Parkheuvel, waar Cees Helder de scepter zwaait. Ook hij draagt zijn steentje bij. Jan Roersma: ”In de Ritz Carlton-lounge komt een signatuurrestaurant van Cees Helder. Een brasserie met 250 tafels. Dat wordt een van de mooiste restaurants van Nederland.” 


Cees Helder als scheepskok? Helder: ”Men heeft mij gevraagd mee te denken over de invulling van het schip. Het is zeker niet de bedoeling dat ik in de keuken ga staan, het zou een slechte zaak zijn als ik Parkheuvel zou loslaten. Het is meer een adviesrol, een visie ontwikkelen, meedenken en receptuur neerleggen. Concrete plannen zijn er nog niet, ik weet nog niet precies in wat voor vat het wordt gegoten. Daar moeten we nog over nadenken.”
 


En dan blijkt dat zelfs Cees Helder een verleden heeft op de Rotterdam: ”Ik heb zelf als jonge jongen nog een paar reizen op het schip gemaakt, halverwege de jaren 60. Als broodbakker. Onvergetelijk, zo in mijn korte broek vanuit de polder naar New York en Schotland.”

Begin september 2005 hoeft de stichting Behoud Stoomschip Rotterdam op de Wereldhavendagen geen handtekeningen voor steun meer in te zamelen, maar kan ze haar gasten aan boord ontvangen. Dan ligt het ss Rotterdam aan de Kop van de Kaap en zijn de apen weer heer en meester op Gibraltar.

Top